Psyllium, Plantago ovata bitkisinin tohum kabuklarından elde edilen, çözünür lif açısından oldukça zengin doğal bir kaynaktır. Halk arasında “karnıyarık otu” olarak bilinen bu bitki, özellikle sindirim sistemi üzerindeki etkileri nedeniyle uzun yıllardır geleneksel tıpta kullanılmaktadır. Psyllium’un en önemli özelliği, su ile temas ettiğinde jel kıvamına gelerek hacim kazanmasıdır. Bu özelliği sayesinde bağırsak içeriğinin hacmini artırır ve dışkı formunun düzenlenmesine katkı sağlar.
Bağırsak hareketlerini mekanik olarak desteklerken aynı zamanda prebiyotik etki göstererek faydalı bağırsak bakterilerinin beslenmesine katkıda bulunur. Bunun yanı sıra, jel oluşturma özelliği mide boşalma hızını yavaşlatabilir ve tokluk hissinin uzamasına yardımcı olabilir.
Psyllium’un düzenli ve yeterli sıvıyla birlikte tüketilmesi önemlidir; aksi takdirde istenen etki sağlanamayabilir. Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi (EFSA), yeterli miktarda diyet lifi tüketiminin normal bağırsak fonksiyonlarının korunmasına katkı sağladığını bilimsel olarak değerlendirmiştir. Bu nedenle günlük beslenmede yeterli lif alımı, sindirim sisteminin düzenli çalışması açısından önemli kabul edilmektedir. Günlük lif ihtiyacı yaşa ve cinsiyete göre değişmekle birlikte, yetişkinler için ortalama 25–30 gram lif önerilmektedir.*
Doğal lif kaynaklarının dengeli beslenme düzenine eklenmesi, sindirim sistemi sağlığının desteklenmesinde önemli bir yer tutar. Ancak kronik hastalığı olan bireylerin veya düzenli ilaç kullananların, yüksek lif tüketimi öncesinde bir sağlık profesyoneline danışması önerilir.
* EFSA Panel on Dietetic Products, Nutrition and Allergies (NDA).
Scientific Opinion on Dietary Reference Values for carbohydrates and dietary fibre.
EFSA Journal. 2010;8(3):1462.
DOI: 10.2903/j.efsa.2010.1462